Voeg drie heldere spelregels toe aan de huidige economie:

1. Pak extreme vermogens aan.

Een vermogensbelasting van 30% op vermogen boven de 10 miljoen euro zorgt ervoor dat alle extreme vermogens op den duur worden teruggebracht tot maximaal 10 miljoen euro.

Het doel is niet méér belasting innen, maar méér eigenaren creëren. Een economie met één biljonair is veel minder efficiënt dan een economie met 100.000 rijke mensen met 10 miljoen. Wanneer ik over een superrijkenbelasting spreek, denken mensen vaak onmiddellijk aan de belastinginkomsten voor de overheid. Hoeveel geld levert dit op? Kunnen we daarmee de staatsschuld verlagen? Kunnen we er betere scholen en ziekenhuizen van betalen? Dat zijn allemaal relevante vragen. Maar ze raken niet de belangrijkste doelstelling van mijn voorstel. Mijn belangrijkste doel is niet dat de overheid meer geld krijgt. Mijn belangrijkste doel is dat steeds meer mensen eigenaar worden van onze gezamenlijke economie.

Laat me dat uitleggen. Extreem grote vermogens bestaan meestal niet uit enorme hoeveelheden geld op een bankrekening. Ze bestaan voor een belangrijk deel uit aandelen, ondernemingen, vastgoed en andere bezittingen. Wanneer iemand een jaarlijkse vermogensbelasting moet betalen, kan het noodzakelijk worden om een gedeelte van die bezittingen te verkopen. Stel dat een miljardair een deel van zijn aandelen moet verkopen. Die aandelen verdwijnen niet. De bedrijven verdwijnen niet. De fabrieken verdwijnen niet. De werknemers verdwijnen niet. Wat verandert, is het eigendom. De aandelen krijgen nieuwe eigenaren. Dat kunnen particuliere beleggers zijn, pensioenfondsen, werknemers, ondernemers of andere investeerders.

Natuurlijk ontstaat een bredere verdeling niet automatisch. Wanneer uitsluitend andere miljardairs deze aandelen kopen, verandert er weinig aan de vermogensconcentratie. Daarom moet een superrijkenbelasting samengaan met beleid waardoor veel meer mensen financieel in staat worden gesteld om zelf bezit op te bouwen. Bijvoorbeeld door de belasting op arbeid te verlagen, werknemers vaker in aandelen te laten delen en collectieve investeringsmogelijkheden te vergroten. Dan kan iets fundamenteels veranderen. Het doel is niet minder rijkdom, maar minder extreme bezitters en veel meer mensen die zelf iets bezitten

2. Maak winst eerlijker.

Bedrijfswinsten boven de 5 miljoen euro mogen niet langer vrijwel volledig naar aandeelhouders gaan. Minstens 50% van die winst wordt gedeeld met werknemers, de mensen die die waarde samen creëren.

3. Doe het samen, anders werkt het niet.

De wereldeconomie is internationaal geworden, terwijl ons belastingbeleid grotendeels nationaal is georganiseerd. Grote vermogens kunnen relatief gemakkelijk internationaal worden verplaatst. Daarom is het niet voldoende wanneer alleen nationaal een ingrijpende superrijkenbelasting wordt ingevoerd. Zeer vermogende mensen zouden dan kunnen proberen hun vermogen of fiscale woonplaats te verplaatsen.

De nieuwe gebalanceerde wereld vraagt daarom om internationale samenwerking. Dat is niet eenvoudig. Maar grote maatschappelijke veranderingen zijn zelden eenvoudig geweest. Het belangrijkste is dat voldoende mensen eerst gaan begrijpen waarom deze verandering wenselijk is. Want pas wanneer het nieuwe verhaal door voldoende mensen wordt gedeeld, ontstaat de politieke mogelijkheid om het werkelijk uit te voeren.  Als de grootste westerse landen deze regels gezamenlijk invoeren, ontstaat er een gezondere economie en betere wereld. Alleen dan kunnen we armoede structureel terugdringen en milieuproblemen duurzaam aanpakken.